705 lat temu, 20 lipca 1304 roku, urodził się Francesco Petrarca (zmarł dokładnie 70 lat później, 19 lipca 1374 roku) – poeta uznawany za jednego z twórców humanizmu. Pochodził z Florencji, ale przez większość życia mieszkał i tworzył w Awinionie. W tym czasie swoją siedzibę miał tam również papież, który opuścił Rzym, oddając się pod opiekę króla Francji. Podobno to właśnie Petrarca jest autorem określenia „niewola awiniońska” odnoszącego się do pobytu papieży w tym mieście.

Największą sławę przyniosły Petrarce wiersze pisane po włosku (wraz z nadejściem renesansu łacina zaczęła ustępować w literaturze miejsca językowi „pospolitemu”). Petrarca nadał także ostateczny kształt gatunkowy sonetowi. Wyznacznikiem stylu były odtąd jego sonety do Laury – kobiety, którą spotkał tylko raz i zapałał do niej wielkim, niespełnionym uczuciem. W liczącym 366 utworów zbiorze Canzoniere jest ich aż 317. Obecna w nich analiza własnych uczuć oraz charakterystyczne środki stylistyczne (antyteza, oksymoron) znalazły wielu naśladowców (m.in. Jan Kochanowski), dając początek nurtowi zwanemu petrarkizmem.

Petrarca był miłośnikiem antyku. Kolekcjonował dzieła starożytnych myślicieli (zgromadził ok. 200 rękopisów), odnalazł m.in. listy Cycerona. Wielu badaczy uważa, że to Petrarca po raz pierwszy posłużył się określeniem „wieki ciemne” dla podkreślenia kulturalnej zapaści średniowiecza w porównaniu z antykiem.